Ανθούλα Δανιήλ «Ραμνούς»
Ήμουν ένα παιδί φανατικό για γράμματα. Μου άρεσαν τα βιβλία, οι ζωγραφιές, η μουσική, ο χορός. Μου άρεσαν όλα και αυτό ήταν το εμπόδιο να επικεντρωθώ σε ένα. Τα ήθελα όλα και τα ήθελα γρήγορα. Τα άλλα παιδιά λαχταρούσαν τις διακοπές και εγώ τη λήξη τους. Τα άλλα παιδιά έπαιζαν έξω κι εγώ διάβαζα μέσα ή άκουγα ραδιόφωνο και σημείωνα ό,τι άκουγα και με ενδιέφερε. Είχα αυτό που λένε libido sciendi, δίψα της γνώσης.
Στις θεατρικές παραστάσεις και στις κινηματογραφικές ταινίες ταυτιζόμουν με τους πρωταγωνιστές κυρίως αλλά και με τους άλλους ρόλους, γυναικείους και αντρικούς. Με την αλαζονεία της άγνοιας ήθελα να γίνω τα πάντα. Και τα πάντα μου τα εξασφάλιζε το σχολείο κατ’ αρχάς και το πανεπιστήμιο στη συνέχεια, τα βιβλία αρχής γενομένης από τα σχολικά, έπειτα τα εξωσχολικά, το θέατρο και το σινεμά, μόνο που τώρα πια οι δρόμοι ήταν πολλοί, έρχονταν από παντού και οδηγούσαν παντού. Κι εγώ ποιον δρόμο να διαλέξω; Πιστεύω ακράδαντα πως πήρα τον σωστότερο για μένα. Έγινα φιλόλογος και, μέσα από τα δεκάδες συγγράμματα που παρέπεμπαν σε εκατοντάδες άλλα, μπήκα στον θαυμάσιο κόσμο, που με οδήγησε σ’ αυτό που έγινα.
Αρχικά έγραψα μελέτες για βιβλία που μου άρεσαν. Μελέτες για την ποίηση και τη πεζογραφία αρκετές. Βιβλιοπαρουσιάσεις και κριτικές άπειρες, ων ουκ έτσιν αριθμός, που για να χωρέσουν δεν θα επαρκούσαν ούτε στα ράφια της Βιβλιοθήκης στο Όνομα του Ρόδου. Τα τελευταία χρόνια έγραψα και μερικά για μένα. Σ’ αυτά, τα «για μένα» κατατάσσεται και η νουβέλα Ραμνούς, το τελευταίο και για την ώρα το πιο αγαπημένο, αν και το είδος του είναι αναγνωρίσιμο ως απότοκο της συγγραφικής μου δημιουργίας.
Το θέμα του είναι αρχαιολογικό ή μάλλον ιστορικό ή αστυνομικό, αλλά και γεωγραφικό και φιλολογικό και ψυχολογικό και αγαπητικό και εθνικό και παγκόσμιο, ένας ύμνος στην Αττική, και αφορά την εκδρομή μιας ομάδας αρχαιολόγων από όλον τον κόσμο που έρχονται στην Ελλάδα να επισκεφθούν αρχαιολογικούς χώρους. Σε κάθε χώρο δολοφονείται κι ένας. Εγώ πιάνω το νήμα από τον Ραμνούντα, τον αρχαιολογικό χώρο που βρίσκεται κάπου κοντά στον Μαραθώνα και το Γραμματικό, στο Βορειοανατολικό άκρο της Αττικής. Ο Ραμνούς στα αρχαία χρόνια ήταν στρατιωτικό φυλάκιο. Ίσως είναι ακόμα. Όταν τον επισκέφτηκα εγώ υπήρχε ένας φαντάρος στην είσοδο που μάλλον δεν είχε ιδέα τι ρόλο έπαιζε εκεί, μέσα στη ζέστη, στα ραμναγκάθια, στα σαμιαμίθια, το άγριο τοπίο, στα πεύκα και στα μάρμαρα που έλαμπαν κάτω από τον καυτό ήλιο.
Εκεί λοιπόν εξαφανίζεται τελείως παράξενα και ανεξήγητα ο Έντι, ο οποίος είχε έρθει με τον φίλο του τον Άλφι, που τώρα είναι ο νούμερο ένα ύποπτος, αφού είναι ο τελευταίος που είδε τον Έντι ζωντανό…
Ο αστυνόμος «με τη σιγουριά του κόκορα», που λέει και ο D. H. Lawrence, νομίζει πως έχει τη λύση στο τσεπάκι του. Όμως ο Άλφι με τον πόνο της απώλειας και της σύγχυσής του εξηγεί με τον τρόπο του το τι και το πώς, αλλά ο αστυνόμος δεν έχει τις κατάλληλες προσλαμβάνουσες. Έτσι ο Άλφι περιφέρεται σε παλιές αναμνήσεις, μπερδεύει τα χρόνια, το τότε και το τώρα, χάνει την αίσθηση της συνέχειας και ενώ εξηγεί τα πάντα, τα πάντα παραμένουν θολά σε μια θαυμαστή χαοτική σύγχυση, τόσο ωραία όμως, γιατί από τη σύγχυση αυτή ανασύρονται, αναμνήσεις, αλήθειες, φαντασίες, ιστορικά, πραγματικά, καθημερινά ή πλαστά γεγονότα που δημιουργούν μια φαντασμαγορική ατμόσφαιρα, μια περιπέτεια της ψυχής και πνεύματος, της οποίας η αφήγηση σε κάθε στροφή και σε κάθε παράγραφο έχει κάτι νέο και γοητευτικό να φέρει στην επιφάνεια που αλλάζει συνεχώς τα δεδομένα. Τίποτα δεν είναι όπως δείχνει και όπως ο καθένας μας νομίζει. Γιατί ο καλύτερος τρόπος για να κατανοήσει κανείς τον άλλο δεν είναι τόσο η αλήθεια του, αλλά η καρδιά του.
“Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την ευκαιρία που μου δώσατε να μιλήσω για το βιβλίο μου”
Ανθούλα Δανιήλ
